ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen müzakerelerin başarısız olması halinde Orta Doğu’ya ikinci bir uçak gemisi taarruz grubu göndermeyi değerlendirdiğini açıkladı. Axios’a konuşan Trump, diplomatik sürecin işlemediği takdirde askeri seçeneğin masada olduğunu söyledi.
ABD ile İran, Haziran ayında yaşanan 12 günlük savaşın ardından ilk kez geçen Cuma günü Umman’da yeniden müzakere masasına oturmuştu. Trump, görüşmeler sürerken ABD’nin Körfez’deki askeri varlığını ciddi ölçüde artırdığını belirterek, “Ya bir anlaşma yapacağız ya da geçen seferki gibi çok sert bir şey yapmak zorunda kalacağız” ifadelerini kullandı.
Trump, bölgeye doğru ilerleyen bir “armada” bulunduğunu belirterek ikinci bir uçak gemisi gönderme ihtimalini “düşündüğünü” söyledi. ABD’li bir yetkili de Orta Doğu’ya ikinci bir uçak gemisi taarruz grubunun gönderilmesinin kurum içinde tartışıldığını doğruladı.
Hâlihazırda bölgede bulunan USS Abraham Lincoln ve ona eşlik eden taarruz grubu; savaş uçakları, Tomahawk füzeleri ve çeşitli savaş gemilerini içeriyor. ABD, Gazze’deki savaş sürecinde de uzun süre bölgede iki uçak gemisi konuşlandırmıştı.
Trump, İran’ın bu kez müzakerelere daha ciddi yaklaştığını savunarak, askeri tehdidin Tahran üzerinde etkili olduğunu iddia etti. Haziran ayında İran’ın nükleer tesislerine düzenlenen saldırılara atıfta bulunan Trump, “Geçen sefer bunu yapacağıma inanmadılar. Ellerini fazla oynadılar” dedi. Bu tur görüşmelerin “çok farklı” olduğunu da sözlerine ekledi.
Trump, ikinci tur ABD-İran görüşmelerinin gelecek hafta yapılmasını beklediğini belirtti.
Tahran yönetimi kamuoyuna yaptığı açıklamalarda, yalnızca nükleer programı hakkında müzakere edebileceğini, ancak uranyum zenginleştirme hakkından vazgeçmeyeceğini vurguluyor. Bu durum Washington ve İsrail’deki şahin kanadı, kapsamlı bir anlaşmanın mümkün olmadığı ve askeri seçeneğin gündeme alınması gerektiği yönünde görüşe itmiş durumda.
Trump ise olası bir anlaşmanın İran’ın nükleer programını kapsamasının “çok açık” olduğunu belirterek balistik füze stoklarının da masaya getirilebileceğini savundu. “İran’la harika bir anlaşma yapabiliriz” dedi.
İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Çarşamba günü Washington’a gidiyor. Netanyahu’nun, Trump’ın göreve dönüşünden bu yana yedinci ziyareti olacak. Trump, Netanyahu’nun ABD-İran görüşmelerinden rahatsız olmadığını savunarak, “O da bir anlaşma istiyor. İyi bir anlaşma istiyor” dedi.
İran’ın dini liderine yakın üst düzey danışman ve Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Ali Laricani, Salı günü Umman’ın başkenti Maskat’ta Sultan ve Dışişleri Bakanı ile görüştü. Laricani’nin Çarşamba günü de Doha’da Katarlı yetkililerle temas kurması bekleniyor. Umman ve Katar, Washington ile Tahran arasındaki dolaylı temaslarda kilit arabulucular olarak öne çıkıyor.
*Yatırım tavsiyesi değildir.
