Dünyanın en büyük kripto para borsası Binance, spot kripto para piyasasındaki hakimiyetinde belirgin bir gerileme yaşıyor.
Verilere göre Binance’in küresel spot işlem hacmindeki payı Aralık ayında %25’e düştü. Bu seviye, Ocak 2021’den bu yana görülen en düşük oran olarak kaydedildi. Kasım ayında söz konusu pay %28,5 düzeyindeydi. Binance, 2023’teki zirvesinde ise küresel spot işlemlerin yaklaşık %60’ını gerçekleştiriyordu.
Spot işlemler, kripto varlıkların doğrudan alınıp satıldığı ve mülkiyetin el değiştirdiği işlemleri kapsıyor. Toplam büyüklüğü yaklaşık 3,2 trilyon dolar olan kripto para piyasasında spot işlemler genellikle toplam hacmin yaklaşık dörtte birini oluştururken, işlemlerin büyük kısmı sürekli vadeli işlemler gibi türev ürünlerde yoğunlaşıyor.
Binance yalnızca spot piyasada değil, ana gelir kaynağı olan türev piyasasında da pazar payı kaybediyor. Şirketin türev işlem pazarındaki payı, yaklaşık %70’lik zirve seviyesinden gerileyerek %35 civarına düştü. Binance hâlâ hem spot hem de türev işlemlerde dünyanın en büyük merkezi borsası konumunda olsa da bu düşüşler rekabetin sertleştiğine ve uzun vadeli bir yapısal değişime işaret ediyor.
Araştırma analisti Jacob Joseph’e göre Binance’ten uzaklaşan işlem hacminin önemli bir bölümü ABD merkezli platformlar yerine offshore borsalara kayıyor. Joseph, Bybit, HTX ve Gate gibi borsaların bu kaymayı kademeli olarak absorbe ettiğini, ABD’li platformlar arasında ise Coinbase’in nispeten sınırlı kazanımlar elde ettiğini belirtiyor.
Öte yandan Binance, zincir üzerinde işlem yapılmasına imkân tanıyan yeni nesil platformlardan da baskı görüyor. Hyperliquid gibi on-chain işlem platformları, özellikle türev işlemlerde artan bir pay elde ederek yatırımcıların nerede ve nasıl işlem yaptığına dair dengeleri değiştiriyor. Joseph, bu sürecin geçici bir dalgalanmadan ziyade piyasa yapısında daha kalıcı bir dönüşüme işaret ettiğini söylüyor.
ABD’de kripto düzenlemelerine ilişkin ortamın görece iyileşmesi, Amerikan kripto piyasalarındaki faaliyeti desteklese de bu durum merkezi borsalarda bildirilen işlem hacimlerinde net bir artışa dönüşmüş değil. CoinDesk Data’ya göre ABD’de kripto işlemleri büyük ölçüde kurumsal yatırımcılar tarafından yönlendiriliyor ve işlemlerin giderek daha büyük bir kısmı tezgâh üstü (OTC) masalar ve borsa dışı kanallar üzerinden gerçekleşiyor.
Binance’in piyasa hakimiyeti, sektörün çalkantılı bir döneminde gelişmişti. Temmuz 2022’de TerraUSD stablecoin’inin çöküşüyle sarsılan piyasalar sırasında Binance, sıfır komisyonlu spot işlem kampanyası başlatmış ve bu hamle pazar payını hızla artırmıştı. Rakip borsa FTX’in iflasının ardından bu üstünlük daha da pekişmiş, şirketin spot piyasa payı neredeyse %60’a ulaşmıştı. Binance, sıfır komisyon kampanyasını 2023’te sonlandırmıştı.
Şirket, değişen rekabet koşullarına uyum sağlamak için yönetim ve strateji tarafında da adımlar atıyor. Kısa süre önce kurucu ortak Yi He, eş CEO olarak atanarak, Changpeng Zhao’nun iki yıl önce görevden ayrılmasından bu yana en büyük yönetim değişikliğine imza atıldı. Zhao’nun Ekim ayında ABD Başkanı Donald Trump tarafından affedilmesi, Binance üzerindeki bazı düzenleyici baskıları da hafifletmişti. Analistler, bu gelişmenin Binance’in ABD’deki operasyonlarını güçlendirmesini kolaylaştırabileceğini değerlendiriyor.
Buna ek olarak Binance, Abu Dabi finansal düzenleyicisinden üç ayrı lisans alarak farklı bölgelerdeki düzenleyici varlığını genişletti.
*Yatırım tavsiyesi değildir.
