Our Crypto Talk tarafından yayımlanan kapsamlı analiz, 2023–2024 döneminin en iddialı trendlerinden biri olan merkeziyetsiz sosyal medyaların (SocialFi) 2026’ya girerken fiilen sona erdiğini ortaya koyuyor.
Analize göre, SocialFi platformlarının büyük bölümü ya tamamen terk edildi, ya satın alındı ya da işlevsel olarak önemsiz hâle geldi. Sektöre eşlik eden tokenlerin çoğu %90’ın üzerinde değer kaybederken, bazı projelerde bu oran %99’a ulaştı. Örnek verilen altcoinler arasında FRIEND, DEGEN, CYBER, RLY ve DESO yer alıyor.
Our Crypto Talk’a göre SocialFi ekosistemine katılımın büyük kısmı gerçek topluluk ihtiyacından değil; spekülatif sermaye, botlarla ödül toplama ve kısa vadeli al-sat faaliyetlerinden beslendi. Teşvikler azaldığında ise kullanıcılar platformları sessizce terk etti. Analizde bu durum, “kullanım” ile “finansal aktivite” arasındaki farkın net biçimde ortaya çıkması olarak yorumlanıyor.
Analiz, SocialFi’nin teoride son derece cazip bir fikir olarak ortaya çıktığını ekliyor: Reklam yerine doğrudan değer aktarımı, platformlar yerine kullanıcıların sahip olduğu sosyal grafikler ve içerik üreticilerinin doğrudan gelir elde etmesi. Ancak pratikte, sohbetin bir bilanço kalemine dönüştüğü ve sosyal etkileşimin ticari bir enstrümana indirgendigi ifade ediliyor.
Our Crypto Talk, “Yüz milyonlarca dolar toplandı, tokenler %99 düştü, akışlar azaldı, topluluklar veda bile etmeden dağıldı” şeklinde değerlendirdi.
Analizin merkezinde, SocialFi’nin kritik bir varsayım üzerine kurulduğu tespiti yer alıyor: Sosyal etkileşime para eklemenin davranışı iyileştireceği fikri. Our Crypto Talk’a göre bu varsayım neredeyse her zaman ters tepti. Para, teşvikleri; teşvikler davranışı; davranışlar ise kültürü değiştirdi. Sosyal ağların çöküş nedeni kullanıcıların yeterince para kazanmaması değil, etkileşimin insani olmaktan çıkması oldu.
İlk nesil SocialFi platformlarının “insanları” finansallaştıran tasarımlar tercih ettiği; erişim tokenleri, içerik üreticisi coin’leri ve profil bazlı varlıkların sosyal alanları doğrudan piyasalara dönüştürdüğü belirtiliyor. Bu noktada içerik kalitesi veya ilişki kurma ihtiyacının yerini “kim pump’lanır?” sorusu aldı.
Analizde özellikle dikkat çekilen noktalardan biri, SocialFi’ye yönelik en sert eleştirinin bir “ayı piyasası yorumcusu”ndan değil, Ethereum kurucu isimlerinden Vitalik Buterin’den gelmiş olması. 2026’nın başlarında Buterin, daha fazla token yerine “merkeziyetsiz sosyal ağlara geri dönme” çağrısı yaptı.
Buterin’in yaklaşımı, daha iyi bir toplum için kısa vadeli etkileşim metrikleri yerine uzun vadeli kullanıcı çıkarlarını gözeten iletişim araçlarına ihtiyaç olduğu yönünde. Analiz, Buterin’in Substack örneğini vererek içerik üreticilerinin doğrudan desteklenmesi ile üreticilerin spekülatif varlıklara dönüştürülmesi arasındaki çizginin önemine değiniyor.
*Yatırım tavsiyesi değildir.
