Çinli Eski Kripto Para Borsası Kurucusundan Şok İddialar: “Kaçınılmaz Son Geliyor”

CoinEX kurucusu Yang Haipo, yayımladığı kapsamlı analizde sektörün geleceğine dair oldukça karamsar değerlendirmelerde bulundu.

Haipo, özellikle Bitcoin başta olmak üzere kripto para piyasasının mevcut yapısının sürdürülebilir olmadığını savunarak, trilyon dolarlık piyasa değerinden sert bir çöküşün “kaçınılmaz” olduğunu öne sürdü.

Yang Haipo, Bitcoin’in herhangi bir üretkenlik sağlamadığını, tüketim değeri taşımadığını ve gerçek bir parasal işlev sunmadığını belirterek, bu yapının uzun vadede ayakta kalmasının zor olduğunu ifade etti. Altına yapılan benzetmelerin geçersiz olduğunu savunan Haipo, altının hem fiziksel kullanım alanları hem de tarihsel para rolü nedeniyle farklı bir konumda olduğunu iddia etti.

Bitcoin’in geçmişte dark web ödemeleri, sınır ötesi transferler ve mikro ödemeler gibi kullanım alanları bulunduğunu hatırlatan Haipo, blok boyutu tartışmaları sonrası bu işlevlerin büyük ölçüde terk edildiğini belirtti. Haipo’ya göre bu kırılma noktası, Bitcoin’i “kusurlu bir para biriminden” tamamen spekülatif bir araca dönüştürdü.

Ayrıca ağın güvenlik modeline de dikkat çeken Haipo, blok ödüllerinin azalmasıyla sistemin tamamen işlem ücretlerine bağımlı hale geleceğini, bunun ise “HODL” (tutma) anlatısıyla çeliştiğini ifade etti.

Haipo’nun analizinde en dikkat çekici noktalardan biri, kripto sektörünün ekonomik yapısına yönelik eleştiriler oldu. Sektörü “negatif toplamlı bir sistem” olarak tanımlayan Haipo, her yıl 35 ila 50 milyar dolar arasında sabit bir maliyetin sistemden çıktığını belirtti.

Bu maliyetlerin madencilik, borsalar, proje ekipleri ve diğer hizmet sağlayıcılar arasında dağıldığını ifade eden Haipo, sektörün dış dünyadan elde ettiği gerçek gelirlerin ise son derece sınırlı olduğunu savundu. İşlem ücretlerinin ve token ekonomisinin büyük ölçüde “iç döngü” yarattığını belirten Haipo, sistemin esas olarak yeni yatırımcı girişine bağımlı olduğunu dile getirdi.

Bu yönüyle kripto piyasasını kumarhane sektörüne benzeten Haipo, borsaları “kumarhane”, madencileri “altyapı sağlayıcı”, projeleri ise “oyun masaları” olarak tanımladı. Ancak kriptonun “devrim” veya “finansın geleceği” gibi anlatılarla sunulmasının, yatırımcıların risk algısını bozduğunu iddia etti.

Yang Haipo’ya göre kripto sektöründe bugüne kadar oluşan toplam operasyonel maliyet yaklaşık 500 milyar dolara ulaştı. Bunun yanında bireysel yatırımcıların harcamaları, hack olayları ve cezalar da eklendiğinde toplam “ölü ağırlık kaybının” 1 trilyon doları aştığı öne sürülüyor.

Özellikle madencilik faaliyetlerinin büyük ölçüde elektrik ve donanım maliyetine dönüştüğünü, bu harcamaların kalıcı bir değer üretmediğini savunan Haipo, sektörün kaynak tüketiminin sürdürülemez boyutlara ulaştığını belirtti.

Haipo, mevcut yaklaşık 2.5 trilyon dolarlık kripto piyasa değerinin gerçekte daha düşük bir “dolaşımdaki değere” sahip olduğunu ve bunun yaklaşık 1.6 trilyon dolar seviyesinde olduğunu hesapladı. Buna karşılık sistemdeki likiditeyi temsil eden stablecoin ve fiat bakiyelerinin toplamının yaklaşık 200 milyar dolar olduğunu ifade etti.

Bu durumun yaklaşık 8 katlık efektif kaldıraç anlamına geldiğini belirten Haipo, yatırımcıların yalnızca küçük bir kısmının çıkış yapmak istemesi halinde bile piyasanın ciddi bir likidite kriziyle karşılaşabileceğini savundu.

Analizin en kritik sonuçlarından biri ise piyasanın sürdürülebilirliğinin tamamen yeni sermaye girişine bağlı olduğu yönündeki değerlendirme oldu. Haipo’ya göre ETF’ler ve kurumsal yatırımcılar, sektöre giren “son büyük sermaye dalgasını” temsil ediyor.

Yeni girişlerin yavaşlaması durumunda sistemin “net kan kaybına” gireceğini iddia eden Haipo, bu sürecin sonunda kripto piyasasında büyük çaplı bir değer kaybının kaçınılmaz olacağını ifade etti.

Bununla birlikte Haipo, kripto varlıkların tamamen sıfırlanmayacağını; sansüre dayanıklılık ve izinsiz transfer gibi özellikler nedeniyle belirli bir taban değerinin oluşacağını da sözlerine ekledi. Ancak mevcut trilyon dolarlık seviyelerin korunmasının zor olduğunu savundu.

*Yatırım tavsiyesi değildir.