İran ile ABD arasında yürütülen müzakerelerde önemli ilerleme kaydedildiği bildirildi. Financial Times’ın haberine göre taraflar, mevcut ateşkesi 60 gün daha uzatacak bir anlaşmaya oldukça yakın durumda. Arabulucuların değerlendirmesine göre anlaşma, aynı zamanda İran’ın nükleer programına ilişkin daha kapsamlı görüşmelerin de temelini oluşturacak.
Müzakerelere yakın üst düzey kaynaklara göre taslak anlaşma; Hürmüz Boğazı’nın kademeli olarak yeniden açılmasını, İran’ın elindeki yüksek derecede zenginleştirilmiş uranyumun seyreltilmesi veya başka bir ülkeye transfer edilmesi konularında görüşme taahhüdünü içeriyor. Buna karşılık ABD’nin İran limanlarına yönelik ablukayı hafifletmesi, bazı yaptırım muafiyetlerini kabul etmesi ve yurtdışında dondurulmuş İran varlıklarını aşamalı şekilde serbest bırakması bekleniyor.
Görüşmelere hakim bir diplomat, “Anlaşma doğru yönde ilerliyor. Taslak metin ABD’nin incelemesine sunuldu ve İran’ın nükleer konuda daha fazla taviz vermeye hazır olduğu görülüyor” ifadelerini kullandı. Kaynaklar, ilerlemenin özellikle Perşembe ve Cuma günleri Pakistanlı ve Katarlı arabulucular ile İranlı yetkililer arasında yapılan kritik görüşmeler sonrasında hız kazandığını belirtti.
Suudi Arabistan merkezli Hadas’ın haberine göre İran, uranyum zenginleştirme seviyesini 10 yıl boyunca %3,6’nın altında tutmayı ve yurt içindeki zenginleştirme faaliyetlerini %20’den fazla azaltmayı teklif etti.
İran tarafı ise olası mutabakat kapsamında nükleer silah geliştirmeyeceğine dair güvence vereceğini doğrularken, sınırlı düzeyde uranyum zenginleştirme hakkını korumakta ısrar ediyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, haftalar süren görüşmelerin ardından “İran ile ABD’nin görüşlerinin daha uyumlu hale geldiğini” söyledi ve tarafların mutabakat zaptını sonuçlandırmanın son aşamasında olduğunu açıkladı.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da İran görüşmelerinde belirli ilerlemeler sağlandığını doğruladı. Rubio, önümüzdeki günlerde İran konusunda yeni açıklamalar yapılabileceğini ifade etti.
Öte yandan tahmin platformu Polymarket verilerine göre, “ABD ile İran’ın kalıcı bir barış anlaşmasına varması” ihtimali yatırımcılar tarafından giderek daha yüksek fiyatlanıyor. Buna göre olasılık 31 Mayıs öncesi için %20’ye, 30 Haziran öncesi için ise %53’e yükseldi.
*Yatırım tavsiyesi değildir.
